Kontakt
  • Link4
  • AXA Ubezpieczenia
  • Aviva
  • Liberty Ubezpieczenia
  • Proama
  • PZU
  • Warta

Auto zastępcze z OC sprawcy wg Rzecznika Ubezpieczonych

Data publikacji: 2010-12-28

Uszkodzenie pojazdu na skutek kolizji lub wypadku rodzi szereg komplikacji w sytuacji majątkowej poszkodowanego. Szczególnie problematyczna jest ocena zasadności roszczenia o zwrot kosztów najmu samochodu zastępczego za czas likwidacji szkody.

Oblicz ubezpieczenie

SAMOCHÓD DOM TURYSTYCZNE ŻYCIE

Poszkodowany, poza ponoszeniem wydatków związanych z naprawą lub zakupem innego pojazdu, często zmaga się z ubezpieczycielem w kwestii zwrotu kosztów najmu samochodu zastępczego. Wiele tego typu spraw skargowych trafia do Rzecznika Ubezpieczonych, a ich status pozostaje kwestią kontrowersji. W prowadzonych postępowaniach można spotkać różne stanowiska towarzystw ubezpieczeniowych, które często kategorycznie odmawiają zwrotu kosztów najmu, twierdząc, że jest to szkoda niemajątkowa. Wprowadzają także ograniczenia dla konsumentów, nakładając na nie dodatkowy obowiązek udowodnienia, że wynajmując pojazd zastępczy konsument działał w celu wyłączenia innej szkody w mieniu, albo że w czasie likwidacji szkody nie mógł korzystać w komunikacji publicznej.

Skargi wnoszone przez poszkodowanych do Rzecznika Ubezpieczonych nie dotyczą wyłącznie oceny roszczeń o zwrot kosztów najmu pojazdu zastępczego. Spory dotyczą również czasu, za który poszkodowany może domagać się zwrotu poniesionych kosztów najmu przy szkodzie częściowej i całkowitej. Konflikty dotyczą także weryfikacji poniesionych kosztów najmu samochodu zastępczego do tzw. średnich stawek rynkowych lub wypłacania świadczenia odszkodowawczego w kwocie netto. Częste wątpliwości budzi też wpływ opóźnienia w wypłacie odszkodowania przez zakład ubezpieczeń na ponoszone koszty najmu pojazdu zastępczego.

Stanowisko Rzecznika Ubezpieczonych w omawianej sprawie proteguje uznanie, że utrata możliwości korzystania z pojazdu mechanicznego przez konsumenta jest w istocie szkodą majątkową. Nie powinno być również ograniczeń nakazujących w pierwszej kolejności skorzystanie z komunikacji publicznej. Z uwagi na społeczny wymiar problemu, Rzecznik Ubezpeczonych w dniu 16 grudnia br. złożył do Sądu Najwyższego wniosek o podjęcie uchwały mającej na celu usunięcie rozbieżności w orzecznictwie sądowym w przedmiocie roszczenia osób fizcznych nieprowadzących działalności gospodarczej o zwrot kosztów najmu pojazdu zastępczego. Rzecznik Ubezpieczonych żywi przekonanie, że uchwała nie tylko przyczyni się do rozwiązania problemów konsumentów w sprawach o zwrot kosztów najmu pojazdu, ale także doprowadzi do przyspieszenia procesu likwidacji szkód komunikacyjnych z umowy ubezpieczenia OC.

W przyjętej przez Rzecznika Ubezpieczonych postawie, można wyszczególnić następujące tezy:

  • aprobata stanowiska, które zostało wyrażone w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 8 września 2004 roku (sygn. Akt IV CK 672/03), że utrata możliwości korzystania z rzeczy stanowi szkodę majątkową. Jeśli zatem poszkodowany poniósł w związku z tym faktem konieczne koszty związane z wynajmem pojazdu zastępczego, to mieszczą sie one w granicach skutków szkodowych podlegających wyrównaniu.
  • status poszkodowanego (konsument czy przedsiębiorca) – nie powinien mieć wpływu na zasadę i podstawę odpowiedzialności za szkodę. Utrata możliwości korzystania z rzeczy powstaje w obu przypadkach. Różne rozmiary zakresu szkody powstałej z tego tytułu nie powinny mieć wpływu na samą zasadę odpowiedzialności za szkodę, która została wyrażona w art. 361 k.c.
  • utrata możliwości korzystania z rzeczy nie może być odtworzona przez skorzystanie z komunikacji publicznej, przez co konsument nie może być pozbawiony możliwości dochodzenia swoich roszczeń o zwrot poniesionych kosztów najmu pojazdu zastępczego. Autonomia poszkodowanego w zakresie kształtowania własnego bytu, przy pomocy nabytych środków trwałego użytku, nie będzie bowiem przywrócona poprzez korzystanie z komunikacji publicznej.
  • zasadność roszczenia o zwrot kosztów najmu pojazdu zastępczego jest uzależniona nie od funkcjonowania komunikacji publicznej, ale od istnienia związku przyczynowego pomiędzy utratą mozliwości korzystania z rzeczy wskutek jej zniszczenia lub uszkodzenia a poniesionymi kosztami najmu samochodu zastępczego.
  • aktualny rozwój stosunków społeczno – gospodarczych oraz powszechność posiadania i korzystania w pojazdu mechanicznego nie mogą prowadzić do wniosku, że istnieje nadzwyczajność roszczenia o zwrot kosztów najmu pojazdu tylko dlatego, że pojazd mechaniczny nie jest źródłem przychodu. W XXI wieku pojazd mechaniczny nie jest bowiem przejawem luksusu, ale stanowi rzecz typową, normalną i powszechną. Konsument nabywa samochód do realizacji określonych celów. Gdyby natomiast chciał te cele realizować za pomocą komunikacji publicznej, to nie nabywałby w ogóle pojazdu mechanicznego.
  • czas najmu przy szkodzie częściowej powinien być wyznaczony rzeczywistym czasem naprawy, tj. okresem, w którym uszkodzony pojazd mechaniczny w normalnym trybie mógł zostać naprawiony z uwzględnieniem czynności procesu likwidacji szkody. W przypadku szkody całkowitej czas najmu to okres od dnia zniszczenia pojazdu do dnia zakupu analogicznego pojazdu, nie dłuższy jednak niż do dnia zapłaty odszkodowania. Mogą jednak istnieć przypadki, w których dzień spełnienia świadczenia odszkodowawczego za szkodę całkowitą nie będzie przerywał związku przyczynowego między utratą możliwości korzystania z pojazdu wskutek jego zniszczenia a wynajmem pojazdu zastępczego. Za szkodę w postaci poniesionych przez poszkodowanego kosztów najmu pojazdu zastępczego, wynikającą z postępowania ubezpieczyciela, mającego w świetle bezspornych ustaleń wszelkie cechy zwłoki w spełnieniu świadczenia, odpowiedzialność na podstawie art. 471 k.c. może ponosić zakład ubezpieczeń.

Szczegółowe uzasadnienie wniosków Rzecznika Ubezpieczonych do wyżej wymienionych punktów znajduje się w przygotowanym i opublikowanym Stanowisku Rzecznika Ubezpieczonych w sprawie refundacji kosztów najmu pojazdu zastępczego z OC komunikacyjnego.

Aktualizacja 23.01.2012 r.

Dnia 18 stycznia 2012 r. Rzecznik Ubezpieczonych otrzymał uchwałę Sądu Najwyższego wraz z uzasadnieniem z dnia 17 listopada 2011 r. w sprawie sygn. akt III CZP 05/11, która rozstrzygnęła rozbieżności w sądach powszechnych dotyczących roszczeń o zwrot kosztów na auto zastępcze niesłużące do prowadzenia działalności gospodarczej od ubezpieczyciela z tytułu ubezpieczenia OC.

Sąd Najwyższy wskazał, iż tego typu szkodę należy kwalifikować jako szkodę majątkową, określił jakie warunki musi spełniać tego rodzaju wydatek oraz uznał, że korzystanie przez poszkodowanego z własnego pojazdu nie może być odtworzone przez korzystanie z komunikacji miejskiej. Sąd Najwyższy określił, że odmowa zwrotu kosztów za samochód zastępczy lub zmniejszenie wysokości świadczenia może nastąpić wyłącznie w warunkach przypisania i udowodnienia poszkodowanemu naruszenia zasady współdziałania z dłużnikiem przy wykonaniu zobowiązania. Do oceny roszczenia osoby nie prowadzącej działalności gospodarczej można stosować wskazania dotychczasowego orzecznictwa, które ukształtowane zostało na tle najmu pojazdu zastępczego do kontynuowania działalności gospodarczej, w odniesieniu do okresu refundacji, pomniejszenia świadczenia o nieponiesione koszty eksploatacji uszkodzonego pojazdu oraz oczekiwań wobec pojazdu zastępczego.

Podsumowując, mamy prawo do uzyskania zwrotu kosztów od ubezpieczyciela na auto zastępcze, nawet jeśli nie prowadzimy działalności gospodarczej. W związku z uszkodzeniem naszego samochodu ponosimy bowiem wydatki na odtworzenie możliwości korzystania z uszkodzonej rzeczy. Są to wydatki na najem pojazdu o klasie podobnej do pojazdu uszkodzonego, w oparciu o rynkowe stawki i na czas naprawy samochodu uszkodzonego.

Źródło: Rzecznik Ubezpieczonych

Tagi:

Komentarze

2011-07-29 11:50

karina_k@interia.pl

A jak jest z zapłatą vatu ???????? kto ma za niego zapłacić??

2012-08-22 15:08

grupazastepcze.pl

Vat przy prowadzonej działalności gospodarczej można odliczyć, ale tylko w wysokości 60% pozostałe 40% Vat winna wypożyczalnia domagać się od T.U. Jeśli chodzi o koszty eksploatacji samochodu zastępczego w działalności gospodarczej, to należy prowadzić ewidencję przebiegu tzw. "kilometrówkę".

2011-08-11 22:05

Oooo

vat placi klient warsztatowi jesli auto jest na firme a potem sobie go odlicza :), natomiast jesli nie jest vatowcem musi to zaznaczyc w oswiadczeniu by otrzymac kwotte brutto od TU